Khuyến học, nêu cao phong trào                                                                                                        

       Tôi tìm gặp ông Vũ Huy Ái, Chi hội Phó Hội Khuyến học của làng. Ông tâm sự về chuyện khuyến học khuyến tài của làng: "Chi hội Khuyến học làng Mộ Trạch được thành lập từ năm 2005. Chi hội Khuyến học, phân chi hội các dòng họ trong làng đã tích cực vận động tuyên truyền khuyến học và xây dựng quỹ khuyến học đi vào hoạt động có nền nếp, có nội dung và hình thức phong phú. Thi đua học tập những điển hình tiên tiến nhằm động viên biểu dương khen thưởng kịp thời các em học sinh khi năm học kết thúc. Tổng số tiền vận động xây dựng quỹ khuyến học làng Mộ Trạch tính đến nay được trên 30 triệu đồng. Làng Mộ Trạch có nhiều dòng họ như họ Vũ, họ Lê, họ Nhữ, họ Tạ, họ Lương, họ Cao, họ Trương, họ Nguyễn… Tính từ năm 1960 đến nay đã có trên ba trăm người đỗ đại học, cao đẳng".

        Ông Ái cho biết thêm, Mộ Trạch có 2.850 nhân khẩu. Tìm hiểu ra, thì bình quân khoảng mười người có một người đỗ đại học, cao đẳng...

        Hầu hết các chi họ trong làng đều có quỹ khuyến học riêng, trao giải thưởng cho các con em đỗ đạt từ cấp tiểu học đến tiến sĩ. Tiêu biểu nhất là dòng họ Vũ (Võ). Dòng họ lớn này đã kêu gọi sự hợp tác của tất cả mọi người trong dòng họ đang sinh sống ở nhiều vùng miền tại Việt Nam, thành lập Ban khuyến học - khuyến tài. Mỗi năm chia thành ba quý, mỗi quý ra một tập san nội dung đăng tải thông tin của dòng họ, hoạt động của hội đồng các tỉnh, thành trên toàn quốc và kiều bào ở nước ngoài nhằm biểu dương khen thưởng kịp thời các cá nhân, tập thể các địa phương tiêu biểu có thành tích, làm rạng danh vẻ vang dòng họ, tổ chức phát phần thưởng trao bằng Vũ tộc tinh hoa cho những em có thành tích học tập, rèn luyện xuất sắc. Dòng họ cũng làm trang báo mạng điện tử để quảng bá cho nhiều người biết đến, truy cập, đọc và tham khảo.

        Sạch tệ nạn

        Mộ Trạch là một ngôi làng thuần nông nghèo, không có nghề phụ. Quanh năm người dân chỉ biết đi cấy cày, làm thuê. Vì thế, người đi trước động viên người đi sau hãy cố gắng học tập để thoát ra khỏi đói nghèo, làm rạng rỡ dòng họ và tổ tiên. Và họ đã làm được điều đó.

        Tôi đặc biệt chú ý đến gia đình ông Vũ Đăng Giáp (Vũ Hoàng Giáp) - một gia đình nghèo đến nỗi phải đến xin ở nhờ nhà thờ họ. Vợ mất ông Giáp mất sớm, mình ông gà trống nuôi bốn con trai theo học. Mấy bố con tần tảo nuôi nhau, cuộc sống cơ cực trăm đường. Thế nhưng tất cả mọi khó khăn đã qua đi, các con ông đều tốt nghiệp đại học và có công ăn việc làm ổn định. Vợ chồng ông Vũ Xuân Phổ cũng là một tấm gương hy sinh cho con ăn học. Qua hết khó khăn này đến khó khăn khác, kết quả ông có được là một người con là tiến sĩ, ba người khác đều đã tốt nghiệp đại học.

       Vào ngày mồng 8 tháng Giêng hằng năm là ngày lễ hội tôn vinh khoa bảng của làng. Các phần thưởng cho những học sinh, sinh viên xuất sắc được trao trong ngày lễ trọng đại này.

       Ông Vũ Huy Căn, Trưởng thôn Mộ Trạch nói rằng, nhiều năm qua làng không xảy ra tệ nạn như trộm cướp, ma tuý, đánh nhau… Việc học tập dường như đã đẩy lùi các tệ nạn này. Trẻ em, thanh niên không ai nghiện net, không còn thời gian để làm chuyện xấu, nên tệ nạn không xảy ra. Ông Căn khẳng định, rất nhiều tệ nạn xã hội có ở những ngôi làng khác, nhưng không có ở làng ông. Điều đó thật đáng quý, và đáng học tập.

 Phú Xuyên - theo CAND